Author: Νίκος Παπουτσάς

Με… πατημένο το γκάζι ξεκινά η εφετινή σεζόν για την αγορά βραχυχρόνιας μίσθωση στην Ελλάδα, καθώς σημειώνει τη μεγαλύτερη εποχική αύξηση τιμών στην Ευρώπη, την ώρα που η ζήτηση για τους θερινούς μήνες κινείται ήδη πάνω από τα περυσινά επίπεδα και η διαθέσιμη προσφορά περιορίζεται.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της AirDNA, οι τιμές στη βραχυχρόνια μίσθωση στην Ελλάδα είναι κατά 54,9% υψηλότερες το καλοκαίρι σε σχέση με την υπόλοιπη περίοδο του έτους. Πρόκειται για το μεγαλύτερο θερινό premium μεταξύ βασικών ευρωπαϊκών αγορών, στοιχείο που δείχνει πόσο ακριβή έχει γίνει η αιχμή του ελληνικού καλοκαιριού.

Η εικόνα αυτή αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία επειδή έρχεται μετά από έναν πιο ήπιο Απρίλιο. Οι διανυκτερεύσεις μέσω βραχυχρόνιας μίσθωσης στην Ελλάδα υποχώρησαν κατά 7% σε ετήσια βάση, ενώ η πληρότητα διαμορφώθηκε στο 54,8%. Ωστόσο, η μείωση των διαθέσιμων καταχωρίσεων κατά 3,6% περιόρισε την πίεση στην αγορά και έδωσε στους διαχειριστές περιθώριο να μην μπουν σε λογική εκπτώσεων. Αντίθετα, οι τιμές συνέχισαν να ανεβαίνουν. Η μέση ημερήσια τιμή στην Ελλάδα αυξήθηκε κατά 7,8%, στα 107,1 ευρώ, ενώ το έσοδο ανά διαθέσιμη διανυκτέρευση ενισχύθηκε κατά 2,1%, στα 58,7 ευρώ.

Καλοκαίρι: +9,3% η ζήτηση για διανυκτερεύσεις στην Ελλάδα

Ωστόσο, για τους μήνες αιχμής, η Ελλάδα εμφανίζει ισχυρή δυναμική κρατήσεων, με 3,9 εκατ. προγραμματισμένες θερινές διανυκτερεύσεις, αυξημένες κατά 9,3% σε σύγκριση με πέρυσι. Ο Ιούλιος προηγείται με άνοδο 13,5%, ο Αύγουστος ακολουθεί με +11,4%, ενώ ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει ο Σεπτέμβριος, ο οποίος εμφανίζει αύξηση 12,4%. Η τάση αυτή δείχνει ότι η βραχυχρόνια μίσθωση δεν στηρίζεται μόνο στο δίμηνο Ιουλίου-Αυγούστου, αλλά κερδίζει έδαφος και στην επέκταση της σεζόν.

Η χώρα μας βρίσκεται πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο αύξησης των διανυκτερεύσεων και κινείται καλύτερα από την Πορτογαλία, η οποία εμφανίζει αύξηση 5,7%. Αντίθετα, η Κροατία υποχωρεί κατά 6,4%, δείχνοντας κόπωση μετά την έντονη μεταπανδημική της άνοδο.

Έτσι, η Ελλάδα δεν ακολουθεί απλώς την ευρωπαϊκή ανάκαμψη της ζήτησης αλλά την ξεπερνά, καθώς σε ευρωπαϊκό επίπεδο η ζήτηση για την περίοδο Ιουνίου-Σεπτεμβρίου κινείται 8,2% πάνω από τα επίπεδα του 2025.

Πάντως, οι 20 μεγαλύτερες ευρωπαϊκές αγορές κινούνται συνολικά 7,8% πάνω από πέρυσι για το διάστημα Ιουνίου-Αυγούστου, με επιπλέον 6,4 εκατ. διανυκτερεύσεις.

Στις μεγάλες αγορές, το Ηνωμένο Βασίλειο κινείται με άνοδο 13,6%, η Ιταλία με +11,6%, η Γαλλία με 8,7%, ενώ η Ισπανία σημειώνει πιο συγκρατημένη αύξηση, της τάξης του 1,9%. Η Γερμανία εμφανίζεται οριακά αρνητική, με πτώση 0,5%.

Το πιο ηχηρό σήμα, ωστόσο, προέρχεται από τη Βόρεια Ευρώπη. Η Δανία καταγράφει εκρηκτική άνοδο κατά 50,9%, η Πολωνία +19%, η Σουηδία +17,8% και η Νορβηγία +15%. Η εξέλιξη αυτή δείχνει ότι οι ταξιδιώτες αναζητούν όλο και περισσότερο εναλλακτικούς, πιο δροσερούς και λιγότερο κορεσμένους προορισμούς, την ώρα που οι παραδοσιακοί μεσογειακοί προορισμοί παραμένουν ισχυροί αλλά ακριβοί.

55% πιο ακριβά τα Airbnb το καλοκαίρι

Το πιο εντυπωσιακό εύρημα αφορά τις τιμές. Σύμφωνα με την AirDNA, η Ελλάδα καταγράφει το υψηλότερο θερινό premium μεταξύ έξι μεγάλων ευρωπαϊκών αγορών βραχυχρόνιας μίσθωσης. Η μέση ημερήσια τιμή για το καλοκαίρι φτάνει τα 174 ευρώ, έναντι 113 ευρώ εκτός θερινής περιόδου, με τη διαφορά να διαμορφώνεται στο 54,9%.

Πρακτικά, αυτό σημαίνει ότι η Ελλάδα χρεώνει σχεδόν 55% ακριβότερα το καλοκαίρι σε σχέση με τους υπόλοιπους μήνες του έτους.

Η διαφορά είναι πολύ μεγαλύτερη από άλλες ανταγωνιστικές μεσογειακές αγορές. Η Κροατία εμφανίζει θερινό premium 37,6%, με καλοκαιρινή μέση τιμή 154 ευρώ έναντι 112 ευρώ εκτός σεζόν, ενώ η Πορτογαλία φτάνει στο 36,5%, με 160 ευρώ το καλοκαίρι και 117 ευρώ την υπόλοιπη περίοδο.

Στον αντίποδα, αγορές όπως η Νορβηγία, το Βέλγιο και η Ολλανδία κινούνται σχεδόν χωρίς εποχικό «σοκ» στις τιμές. Η Νορβηγία έχει θερινό premium μόλις 0,5%, το Βέλγιο 4,6% και η Ολλανδία 4,9%.

Μύκονος: Στα 758 ευρώ η μέση τιμή το καλοκαίρι

Η ελληνική “ακρίβεια” της υψηλής σεζόν φαίνεται ακόμη πιο καθαρά στη Μύκονο. Το νησί εμφανίζει θερινή μέση ημερήσια τιμή 758 ευρώ, έναντι 458 ευρώ εκτός καλοκαιριού, με αύξηση +65,6%.

Η Μύκονος βρίσκεται πολύ κοντά στην κορυφή των ευρωπαϊκών αγορών με τις μεγαλύτερες εποχικές αυξήσεις, πίσω από το Portimão της Πορτογαλίας, όπου το θερινό premium φτάνει το +71,6%. Ακολουθεί η Marbella της Ισπανίας, με +57,3%.

Η σύγκριση με πόλεις όπως η Πράγα, το Αμβούργο και η Νάπολη είναι αποκαλυπτική. Εκεί οι τιμές σχεδόν δεν αλλάζουν ανάλογα με την εποχή, καθώς η ζήτηση τροφοδοτείται περισσότερο από city break ταξίδια και λιγότερο από την κλασική καλοκαιρινή λογική «ήλιος και θάλασσα».

Η Ευρώπη ανεβάζει τιμές, παρότι πέφτει η πληρότητα

Η ελληνική εικόνα εντάσσεται σε μια ευρύτερη ευρωπαϊκή τάση: οι τιμές στη βραχυχρόνια μίσθωση ανεβαίνουν σχεδόν παντού, ακόμη και σε αγορές όπου η πληρότητα υποχωρεί.

Τον Απρίλιο, οι διαθέσιμες καταχωρίσεις στην Ευρώπη αυξήθηκαν κατά 3,6%, φτάνοντας τα 3,71 εκατομμύρια. Την ίδια ώρα, οι διανυκτερεύσεις μειώθηκαν κατά 5,7%, στα 33,5 εκατομμύρια, με την πληρότητα να πέφτει στο 55,3%.

Παρά τη χαμηλότερη πληρότητα, η μέση ημερήσια τιμή στην Ευρώπη αυξήθηκε κατά 6,3%, στα 127,3 ευρώ, ενώ το έσοδο ανά διαθέσιμη διανυκτέρευση ενισχύθηκε κατά 2,5%, στα 70,4 ευρώ.

Αυτό δείχνει ότι οι διαχειριστές σε όλη την Ευρώπη δεν μπαίνουν σε λογική εκπτώσεων για να γεμίσουν τα καταλύματα. Αντίθετα, κρατούν τις τιμές ψηλά, ποντάροντας στη ζήτηση του καλοκαιριού και στη διάθεση των ταξιδιωτών να πληρώσουν περισσότερο για συγκεκριμένους προορισμούς και περιόδους.

Η χαμηλή τουριστική περίοδος εξελίσσεται σε κρίσιμο πεδίο στρατηγικής για το μέλλον του ευρωπαϊκού τουρισμού, καθώς ολοένα και περισσότεροι προορισμοί επιχειρούν να μειώσουν την υπερσυγκέντρωση επισκεπτών στους θερινούς μήνες και να ενισχύσουν τη βιωσιμότητα των οικονομιών τους καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους.

Αυτό είναι το βασικό συμπέρασμα νέας μελέτης της Data Appeal Mabrian, η οποία παρουσιάστηκε από τον Emilio Inés, Διευθυντή Τουρισμού Global της The Data Appeal Company στη Σύνοδο Κορυφής Εποχικότητας 2026 στο Ρίμινι. Η μελέτη αναλύει τις τάσεις της εισερχόμενης ζήτησης κατά τη χαμηλή σεζόν σε Ιταλία, Ισπανία, Ελλάδα, Κροατία και Πορτογαλία στο πλαίσιο της Νότιας Μεσογείου. Εξετάζει τα πρότυπα εποχικότητας, τα προφίλ των ταξιδιωτών, την αεροπορική συνδεσιμότητα, τις τάσεις τιμολόγησης και τους παράγοντες ζήτησης σε βασικούς προορισμούς της Νότιας Ευρώπης, παρέχοντας στρατηγικές γνώσεις για την υποστήριξη της ανάπτυξης πιο ισορροπημένων μοντέλων τουρισμού όλο το χρόνο.

Η μελέτη καταγράφει ότι ο ευρωπαϊκός τουρισμός βρίσκεται μπροστά σε μια σταδιακή αλλά ουσιαστική αλλαγή μοντέλου: από την υπερεξάρτηση από το «καλοκαιρινό κύμα» σε μια πιο ισορροπημένη, δωδεκάμηνη τουριστική ανάπτυξη.

Ελλάδα και Κροατία: Οι πιο εξαρτημένες από το καλοκαίρι

Ένα από τα βασικά ευρήματα της έρευνας αφορά τον δείκτη «Summer Dependence Rate», ο οποίος μετρά το ποσοστό της συνολικής τουριστικής δραστηριότητας που συγκεντρώνεται μεταξύ Μαΐου και Σεπτεμβρίου.

Η Ισπανία εμφανίζεται ως η λιγότερο εξαρτημένη χώρα από τη θερινή περίοδο, με ποσοστό 52,8%, αρκετά χαμηλότερο από τον μέσο όρο της Νότιας Μεσογείου που ανέρχεται στο 59,1%.

Ακολουθούν:

• Πορτογαλία με 54,5%
• Ιταλία με 58,7%

Στον αντίποδα, η Ελλάδα και η Κροατία εξακολουθούν να παρουσιάζουν πολύ υψηλή εξάρτηση από το καλοκαίρι:

• Ελλάδα: 72,9%
• Κροατία: 79,1%

Ωστόσο, η μελέτη επισημαίνει ότι η Ελλάδα αρχίζει να εμφανίζει ενδείξεις επιμήκυνσης της τουριστικής δραστηριότητας προς τις λεγόμενες «shoulder seasons», δηλαδή την άνοιξη και το φθινόπωρο.

Ποιοι ταξιδεύουν εκτός σεζόν

Η έρευνα αναδεικνύει και τις διαφορετικές κατηγορίες ταξιδιωτών που επιλέγουν τη χαμηλή περίοδο.

Κατά το διάστημα Ιανουαρίου – Μαρτίου, η ζήτηση προέρχεται κυρίως από:

• ζευγάρια,
• ταξιδιώτες από κοντινές αγορές,
• επισκέπτες που επιλέγουν ξενοδοχεία μεσαίας κατηγορίας.

Αντίθετα, το διάστημα Οκτωβρίου – Δεκεμβρίου παρατηρείται:

• μεγαλύτερη παρουσία ώριμων ευρωπαϊκών αγορών,
• ταξιδιώτες που παρατείνουν ουσιαστικά το καλοκαίρι,
• αυξημένη προτίμηση σε ξενοδοχεία υψηλής κατηγορίας.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται επίσης στους λεγόμενους «ευέλικτους» ταξιδιώτες:

• νέους εργαζόμενους εξ αποστάσεως (digital nomads),
• νέους ενήλικες,
• επαναλαμβανόμενους επισκέπτες,
• ταξιδιώτες τρίτης ηλικίας.

Τα events γίνονται «μηχανή» χαμηλής περιόδου

Καθοριστικό ρόλο φαίνεται να παίζουν πλέον οι διοργανώσεις και τα γεγονότα εκτός καλοκαιριού. Η τάση αυτή ενισχύει τη στρατηγική πολλών προορισμών να επενδύουν:

• σε συνέδρια,
• πολιτιστικές διοργανώσεις,
• αθλητικά γεγονότα,
• γαστρονομικά φεστιβάλ,
• μουσικές και θεματικές εκδηλώσεις.

Περισσότερες αεροπορικές θέσεις τον χειμώνα του 2026

Η μελέτη δείχνει ότι και οι αεροπορικές εταιρείες προσαρμόζονται σταδιακά στη νέα πραγματικότητα.

Η αεροπορική συνδεσιμότητα στους πέντε προορισμούς που μελετήθηκαν αναμένεται να επεκταθεί περαιτέρω στα τέλη του 2026. Μεταξύ Οκτωβρίου και Δεκεμβρίου 2026, συνολικά 96,64 εκατομμύρια θέσεις είναι προγραμματισμένες στην Ιταλία, την Ισπανία, την Ελλάδα, την Κροατία και την Πορτογαλία, αντιπροσωπεύοντας αύξηση +4,6% σε σύγκριση με την ίδια περίοδο του 2025. Όλοι οι προορισμοί αναμένεται να καταγράψουν ανάπτυξη το τέταρτο τρίμηνο του 2026 εκτός από την Πορτογαλία (-2,5%). Η Ελλάδα ηγείται της ανάπτυξης με +10,7%, ακολουθούμενη από την Ισπανία (+5,4%) και την Ιταλία (+4,2%).

Σύμφωνα με τον ειδικό της Data Appeal, «η αξιοποίηση των εισερχόμενων αγορών με την αύξηση της συνδεσιμότητας κατά τη χαμηλή περίοδο είναι απαραίτητη, παράλληλα με την ενίσχυση των δικτύων αεροπορικών εταιρειών που εκτείνονται πέρα ​​από τους μήνες αιχμής». Αυτό περιλαμβάνει τόσο τις αεροπορικές εταιρείες χαμηλού κόστους —ιδιαίτερα σημαντικές στην Ιταλία και την Ισπανία— όσο και τις παραδοσιακές αεροπορικές εταιρείες, οι οποίες επεκτείνουν τη χωρητικότητα θέσεων κατά τη χαμηλή περίοδο σε όλη την Ιταλία, την Ισπανία και την Ελλάδα. Στην Κροατία και την Πορτογαλία, η συνδεσιμότητα κατά τη χαμηλή περίοδο αντιπροσωπεύει κατά μέσο όρο το 58,5% της συνολικής χωρητικότητας.

Η έρευνα τονίζει ότι η ενίσχυση των αεροπορικών συνδέσεων εκτός θερινής περιόδου αποτελεί βασικό παράγοντα για τη διατήρηση της τουριστικής ροής όλο τον χρόνο, τόσο μέσω low-cost αεροπορικών όσο και μέσω παραδοσιακών αερομεταφορέων.

Το κλίμα μετατρέπεται σε ανταγωνιστικό πλεονέκτημα

Ένα ακόμη σημαντικό στοιχείο της μελέτης αφορά την αντίληψη των ταξιδιωτών για το κλίμα.

Σύμφωνα με τον δείκτη “Perception of Climate Index (PCI)”, υπάρχουν συγκεκριμένες χρονικές περίοδοι κατά τις οποίες οι πραγματικές καιρικές συνθήκες ξεπερνούν τις προσδοκίες των επισκεπτών.

Για την Ελλάδα,Ιταλία και την Ισπανία εντοπίζονται δύο βασικά «παράθυρα ευκαιρίας»:

• τέλη χειμώνα – αρχές άνοιξης,
• φθινόπωρο.

Η Κροατία και η Πορτογαλία διαθέτουν επιπλέον ευνοϊκή περίοδο μέσα στην άνοιξη.

Η ανάλυση επισημαίνει ότι, όταν αυτά τα κλιματικά πλεονεκτήματα συνδυάζονται με τις αργίες και τα ημερολόγια των βασικών αγορών προέλευσης, μπορούν να δημιουργήσουν σημαντική ώθηση για ταξίδια εκτός υψηλής περιόδου.

Τα δεδομένα δείχνουν ότι το Ηνωμένο Βασίλειο, η Γερμανία και η Γαλλία αντιπροσωπεύουν μια διαρθρωτική βάση για ταξίδια χαμηλής περιόδου, με το 63%, 60% και 53% των διακοπών αντίστοιχα να πραγματοποιούνται εκτός των περιόδων αιχμής.

Οι χαμηλότερες τιμές λειτουργούν ως ισχυρό κίνητρο

Το κόστος παραμένει καθοριστικός παράγοντας επιλογής.

Σύμφωνα με τη μελέτη, τον χειμώνα του 2026 οι ξενοδοχειακές τιμές είναι αισθητά χαμηλότερες σε σχέση με το καλοκαίρι του 2025:

• -24,6% στα ξενοδοχεία 3 αστέρων,
• -22,4% στα ξενοδοχεία 4 αστέρων,
• σχεδόν -33% στα ξενοδοχεία 5 αστέρων.

Η σημαντική αυτή διαφορά τιμών δημιουργεί πρόσθετο κίνητρο για ταξίδια εκτός αιχμής, ιδιαίτερα σε περιόδους αυξημένης οικονομικής πίεσης για τα νοικοκυριά.

Πολιτισμός, φύση και γαστρονομία «σπάνε» την εποχικότητα

Η μελέτη καταλήγει ότι πολλές από τις πιο ελκυστικές ταξιδιωτικές εμπειρίες της Νότιας Ευρώπης είναι από τη φύση τους λιγότερο εποχικές:

• πολιτιστικός τουρισμός,
• γαστρονομία,
• δραστηριότητες φύσης,
• περιπατητικός και αθλητικός τουρισμός,
• αυθεντικές τοπικές εμπειρίες.

Αυτές οι μορφές τουρισμού θεωρούνται το «κλειδί» για την αναδιανομή της ζήτησης πέρα από τους μήνες αιχμής και για τη δημιουργία πιο ανθεκτικών και βιώσιμων προορισμών στην Ευρώπη.